Moskova: Kızıl Meydan ve Soğan Kubbeler

Kızıl Meydan, Kremlin ve renkli kubbeleriyle Aziz Vasili Katedrali'nin etrafında şekillenen Moskova, saray gibi metro istasyonlarından tarihi tiyatrolarına kadar Rusya'nın kalbini yansıtır.

Aziz Vasili Katedrali

Korkunç İvan'ın Kazan'ın alınması anısına 1555-1561 arasında yaptırdığı katedral, Kızıl Meydan'ın güney ucunda yükselir. Dokuz ayrı kilise tek bir platform üzerinde birleştirilmiştir; her biri seferin denk geldiği bir yortuyu temsil eder ve kendi kubbesini taşır.

Rengârenk burgu kubbeler aslında sonradan, 17. yüzyılda eklendi — özgün hali beyaz taş ve altın kubbelerdi. Mimarın, bir daha benzerini yapamasın diye kör edildiği anlatısı ise popüler bir efsanedir, tarihsel dayanağı yoktur. Kızıl Meydan ve Kremlin ile birlikte UNESCO Dünya Mirası listesindedir.

Haritada göster – Aziz Vasili Katedrali (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

Kremlin ve Kızıl Meydan

"Kremlin" Rusça'da basitçe "kale" demektir; Moskova'nınki 1156'dan beri var olan ahşap surların yerine, 15. yüzyıl sonunda İtalyan mimarlara yaptırılan kızıl tuğla duvarlarla bugünkü halini aldı. 2,2 kilometrelik sur, 20 kule ve içinde saraylar, katedraller ile cephanelik barındırır.

Simge kule, üzerindeki saat ve kızıl yıldızla Spasskaya'dır; yılbaşı gecesi tüm ülke bu saatin vuruşunu dinler. Kremlin'in doğusundaki Kızıl Meydan'ın adı renkten değil, eski Rusçada "güzel" anlamına da gelen "krasnaya" kelimesinden gelir. Kompleks UNESCO Dünya Mirası listesindedir.

Haritada göster – Kremlin ve Kızıl Meydan (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

Moskova Metrosu

1935'te açılan Moskova Metrosu, "halkın sarayları" olarak tasarlandı: mermer sütunlar, kristal avizeler, mozaikler ve bronz heykellerle donatılan istasyonlar, sıradan bir yolculuğu müze gezisine çevirir. Derin istasyonların bir kısmı aynı zamanda sığınak olarak planlanmıştı.

Komsomolskaya, Mayakovskaya ve Ploşçad Revolyutsii gibi duraklar mimari değerleriyle ayrı ayrı ünlüdür. Ağ, günde milyonlarca yolcu taşıyan dünyanın en yoğun metrolarından biri olmayı sürdürüyor; halka hattı (Koltsevaya) üzerinde tek biletle dolaşarak istasyonları tek tek gezmek yaygın bir ziyaret biçimi.

Haritada göster – Moskova Metrosu (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

Bolşoy Tiyatrosu

1825'te açılan Bolşoy Tiyatrosu, Rusya'nın bale ve opera sanatındaki en prestijli sahnesi; "Bolşoy" Rusça'da "büyük" anlamına gelir. Bina, tarihinde iki kez büyük yangın geçirdi ve en son 2005-2011 arasındaki altı yıllık restorasyonla 19. yüzyıl ihtişamına kavuşturuldu.

Cephesindeki bronz Apollon arabası heykeli, Moskova'nın en tanınan simgelerinden biri; Bolşoy Bale Topluluğu, "Kuğu Gölü" ve "Fındıkkıran" gibi eserleriyle dünya bale repertuvarının kurucu sahnelerinden sayılıyor.

Haritada göster – Bolşoy Tiyatrosu (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

GUM Mağazası

Kızıl Meydan'ın doğu kenarında yükselen GUM, 1893'te "Üst Ticaret Sıraları" adıyla açıldığında Avrupa'nın en büyük kapalı çarşılarından biriydi. Cam çatılı üç galeri boyunca 200'den fazla mağazayı barındıran yapı, Sovyet döneminde "Devlet Evrensel Mağazası" (Gosudarstvenny Universalny Magazin) adını aldı ve GUM kısaltması buradan geldi.

Sovyet yıllarında raflarının çoğu zaman boş olmasıyla bilinen mağaza, bugün lüks markaların yer aldığı bir alışveriş merkezi; tarihi cam kubbeli galerisi ise mimarisiyle başlı başına bir görülmesi gereken yapı.

Haritada göster – GUM Mağazası (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

Kızıl Meydan

Adını renkten değil eski Rusçadaki "krasnaya" (güzel) kelimesinden alan Kızıl Meydan, 15. yüzyıldan beri Moskova'nın hem ticari hem törensel merkezi. Meydan, Sovyet döneminde askeri geçit törenlerine, bugün ise Zafer Bayramı kutlamalarına ev sahipliği yapmaya devam ediyor.

Meydanın kuzeybatı ucundaki Lenin Mozolesi, 1924'ten beri liderin mumyalanmış bedenini sergiliyor; meydan, Kremlin surları, Aziz Vasili Katedrali ve GUM mağazasıyla çevrili hâliyle Rusya'nın en tanınan kare metrekaresi olmayı sürdürüyor.

Haritada göster – Kızıl Meydan (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

Moskova Devlet Üniversitesi

Sparrow Hills'te (Vorobyovy Gory) yükselen Moskova Devlet Üniversitesi ana binası, Stalin döneminde inşa edilen "Yedi Kız Kardeş" adlı yedi devasa gökdelenden en büyüğü. 1953'te tamamlandığında dünyanın en yüksek binası unvanını taşıyordu ve 1990'a kadar Avrupa'nın en yüksek binası oldu.

240 metrelik kulesiyle "Stalin barok" mimarisinin en anıtsal örneği kabul edilen bina, önündeki teras Moskova şehir manzarasının en geniş açıyla görüldüğü noktalardan biri.

Haritada göster – Moskova Devlet Üniversitesi (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

Zaryadye Parkı

Kızıl Meydan'ın hemen yanında, Sovyet döneminde yıkılan dev Rossiya Oteli'nin arsası üzerine 2017'de açılan Zaryadye Parkı, Moskova'nın 4 asır sonra inşa edilen ilk büyük kamusal parkı. Rusya'nın farklı iklim bölgelerini (tundra, step, orman) simüle eden bölümleriyle "ekoloji parkı" olarak tasarlandı.

Parkın Moskova Nehri üzerine 70 metre uzanan asma "Uçan Köprü"sü, hiçbir destek ayağı olmadan havada asılı kalan tasarımıyla, Kremlin'e Kızıl Meydan'dan farklı bir açıdan bakmayı sağlıyor.

Haritada göster – Zaryadye Parkı (Google Haritalar yeni sekmede açılır)