Barcelona: Gaudí'nin İzinde Bir Şehir Turu

Gaudí'nin şehri Barcelona'da Sagrada Família, Park Güell ve Casa Batlló gibi sıra dışı yapılar, Gotik Mahalle'nin dar sokakları ve La Rambla'nın kalabalığıyla yan yana durur.

Sagrada Família

Antoni Gaudí'nin 1883'te devraldığı ve ölümüne dek 43 yılını adadığı Sagrada Família, bir buçuk asırdır hâlâ inşa halinde — tamamlandığında 172,5 metrelik orta kulesiyle dünyanın en yüksek kilisesi olacak. Gaudí kasten Montjuïc Tepesi'nden alçak tuttu bu yüksekliği: "İnsan eseri, Tanrı'nınkini aşmamalı" diyordu.

Cepheler bir taş İncil gibi okunur — doğuya bakan Doğuş Cephesi yaşamı, batıya bakan Tutku Cephesi ölümü anlatır. İçeride sütunlar dallanan bir orman gibi yukarı açılır; renkli vitraylardan süzülen ışık sabah mavi-yeşil, akşam kızıl-turuncu tonlarda mekânı boyar. Yapı, bağış ve bilet gelirleriyle finanse edilmeye devam ediyor.

Haritada göster – Sagrada Família (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

Park Güell

Gaudí'nin sanayici Eusebi Güell için 1900-1914 arasında tasarladığı bu tepe, aslında 60 villalık lüks bir site olacaktı; şehirden uzak sayıldığı için yalnızca iki ev satıldı ve proje ticari olarak battı. 1926'da belediye alanı satın alıp halka açtı — başarısız bir emlak yatırımı böylece Barselona'nın en sevilen parkına dönüştü.

Parkın simgesi, ana terası çevreleyen yılan gibi kıvrılan bank: kırık seramik parçalarından yapılan "trencadís" tekniğiyle kaplı bu bank, aynı zamanda dünyanın en uzun banklarından biri. Terastan Barselona'nın çatıları ve Akdeniz tek kadrede görünüyor; girişteki bacalı ev ve mozaik ejderha ise en çok fotoğraflanan köşeler.

Haritada göster – Park Güell (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

Casa Batlló

Gaudí'nin 1904-1906'da var olan sıradan bir apartmanı baştan aşağı yeniden yorumlayarak yarattığı Casa Batlló'yu Barselonalılar "Kemikler Evi" diye anar — balkonlar kafatasını, sütunlar kemiği andırır. Cephe, mavi-yeşil-altın cam ve seramik kırıklarıyla kaplı; ışığa göre renk değiştiren yüzey deniz yüzeyi etkisi verir.

Çatıdaki pullu sırt ise Katalonya'nın koruyucu azizi Sen Jorj'un öldürdüğü ejderhayı temsil eder; kuleye saplanan haç da azizin mızrağıdır. İçeride tek bir düz çizgi neredeyse yok: kapı kolları avuca göre dövülmüş, aydınlık boşluğunun çinileri yukarı çıkıldıkça koyulaşarak ışığı her katta eşitler.

Haritada göster – Casa Batlló (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

Gotik Mahalle

Barri Gòtic, Roma döneminde "Barcino" olarak kurulan yerleşimin üzerinde yükselir; dar taş sokakların altında hâlâ 1. yüzyıldan kalma sur ve sütun kalıntıları duruyor. Ortaçağ dokusu, meydanlara açılan labirent gibi ara sokaklar ve gotik kemerlerle bugüne kadar korunmuş durumda.

Semtin en çok fotoğraflanan noktası, Carrer del Bisbe sokağını havadan bağlayan oymalı Pont del Bisbe (Piskopos Köprüsü). Gotik görünmesine rağmen köprü 1928'de eklendi — 1929 Dünya Sergisi öncesi mahallenin "daha ortaçağ" görünmesi için yapılan düzenlemelerin bir parçasıydı.

Haritada göster – Gotik Mahalle (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

La Rambla

Adını Arapça "kum yatağı" anlamına gelen "ramla"dan alan La Rambla, ortaçağda şehir surlarının dışındaki mevsimlik bir dere yatağıydı; 18. yüzyılda kademeli olarak taşlarla döşenip ağaçlandırılarak bugünkü 1,2 kilometrelik yaya bulvarına dönüştürüldü. Plaça de Catalunya'dan eski limana, Kristof Kolomb Anıtı'na kadar uzanıyor.

Bulvar tarihsel olarak bölümlere ayrılır — çiçekçilerin sıralandığı Rambla de les Flors bunlardan biri; La Boqueria pazarının önündeki zeminde ise Joan Miró'nun 1976'da yaptığı yuvarlak mozaik yer alıyor. Sokak sanatçıları ve heykel taklitçileriyle tanınan cadde, aynı zamanda Barselona'nın en yoğun yaya güzergâhlarından biri.

Haritada göster – La Rambla (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

Barcelona Katedrali

Gotik Mahalle'nin kalbindeki katedral, 13.-15. yüzyıllar arasında inşa edildi; ancak asıl cephesi ortaçağdan kalmadı — 19. yüzyıl sonunda bulunan orijinal Gotik tasarım çizimlerine dayanılarak 1889-1913 arasında tamamlandı. Katedral, 13 yaşında MS 303'te şehit edildiğine inanılan Barselona'nın koruyucu azizesi Santa Eulàlia'ya adanmış, mezarı kriptada bulunuyor.

İç avludaki (claustro) küçük bahçede geleneksel olarak 13 kaz beslenir — sayı, Eulàlia'nın şehit edildiği yaşı ya da Roma dönemindeki bekâret sembolünü temsil ettiği söylenir. Katedralin çatı teraslarına çıkan asansör, Gotik Mahalle'nin dar sokaklarının üzerinden bir manzara sunuyor.

Haritada göster – Barcelona Katedrali (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

Zafer Takı

1888 Barselona Dünya Sergisi'nin ana giriş kapısı olarak mimar Josep Vilaseca tarafından tasarlanan bu tak, klasik zafer takılarından farklı olarak tuğla ve neo-Mudéjar (Mağribi esintili) bir üslupla inşa edildi — herhangi bir askeri zaferi değil, şehrin ziyaretçileri karşılamasını simgeliyor.

Kemerin üzerindeki kabartma frizde "Barcelona rep les Nacions" (Barselona Ulusları Karşılıyor) yazısı ve şehri temsil eden figürler yer alıyor; yanlardaki panolarda ise sanayi, ticaret ve sanat ödülleri betimleniyor. Sergi alanına açılan Passeig de Lluís Companys'in başında duruyor.

Haritada göster – Zafer Takı (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

Boqueria Pazarı

Kökleri 13. yüzyılda şehir kapısının dışında kurulan açık pazara dayanan Mercat de Sant Josep de la Boqueria, 1840'larda resmî bir pazar olarak düzenlendi; bugünkü demir-cam çatı yapısı ve modernist giriş saçağı 1911-1914 arasında eklendi. La Rambla üzerindeki bu pazar, Avrupa'nın en eski ve en büyük gıda pazarlarından biri sayılıyor.

Yaklaşık 300 tezgâhın sıralandığı pazarda taze meyve-sebzeden deniz ürünlerine, jambon reçellerinden anlık hazırlanan tapaslara kadar geniş bir yelpaze satılıyor; şehir sakinlerinin günlük alışverişiyle turist akınının aynı koridorlarda kesiştiği bir yer.

Haritada göster – Boqueria Pazarı (Google Haritalar yeni sekmede açılır)

Katalonya Ulusal Sanat Müzesi

Montjuïc tepesindeki Palau Nacional binası, 1929 Barselona Uluslararası Sergisi için inşa edildi; bugün içinde Museu Nacional d'Art de Catalunya (MNAC) bulunuyor. Müzenin en kapsamlı bölümü, 20. yüzyıl başında Pireneler'deki köy kiliselerinden sökülüp korumaya alınan Roman dönemi duvar resimleri koleksiyonu — dünyanın bu türden en geniş toplu sergilerinden biri.

Binanın önündeki merdivenlerin dibinde, aynı 1929 sergisi için yapılan Font Màgica (Sihirli Çeşme) bulunuyor; akşamları ışık ve su gösterileriyle çalışıyor. Müze koleksiyonu Roman'dan Gotik'e, Rönesans'tan Katalan modernizmine (Gaudí dönemi) kadar geniş bir zaman aralığını kapsıyor.

Haritada göster – Katalonya Ulusal Sanat Müzesi (Google Haritalar yeni sekmede açılır)